Thiết bị cứu hộ cứu nạn là lớp bảo vệ đầu tiên khi xảy ra tai nạn tại nhà máy, công trình hoặc tàu biển. Nhiều cơ sở chỉ nghĩ đến cháy nổ, nhưng rủi ro thực tế còn đến từ ngã cao, ngạt khí, điện giật và máy móc kẹt người. Thiết bị đúng giúp đưa người bị nạn ra khỏi nguy hiểm, hoặc giữ họ an toàn cho đến khi lực lượng chuyên nghiệp có mặt.
Điểm chung chúng tôi nhận thấy khi làm việc với nhiều nhà máy là: chọn đúng và dùng được quan trọng hơn mua nhiều. Một tủ thiết bị đầy đủ nhưng chìa khóa nằm ở phòng khác thì trong tình huống khẩn cấp cũng vô dụng. Vì vậy, bước đầu tiên là đánh giá rủi ro thực tế của chính cơ sở.
Nhóm thiết bị cứu sinh cơ bản
Nhóm cơ bản phù hợp với hầu hết nhà xưởng và công trình. Danh sách tối thiểu gồm:
- Hộp sơ cứu đầy đủ, kiểm tra hạn sử dụng định kỳ.
- Cáng cứu thương loại gấp gọn, có dây đai cố định.
- Dây cứu hộ ghi rõ tải trọng trên thân dây, kiểm tra sờn ngầm định kỳ.
- Đèn chiếu sáng cầm tay, thay pin theo lịch.
- Còi hoặc loa báo hiệu.
Với xưởng nhiều máy, lối đi thường hẹp và quanh co, nên ưu tiên cáng gấp được. Dây cứu hộ cần được kiểm tra định kỳ vì hư hỏng bên trong rất khó nhận ra bằng mắt thường. Đèn cầm tay cũng cần được kiểm tra pin thường xuyên, vì đèn không chỉ soi đường mà còn giúp đội cứu hộ tìm người bị nạn.

Thiết bị cứu hộ trên cao và trong không gian kín
Làm việc trên cao cần dây đai an toàn, dây treo và điểm neo đủ chắc chắn. Đội cứu hộ nên chuẩn bị thêm tời, ròng rọc hoặc thiết bị hạ người để đưa nạn nhân xuống an toàn.
Treo lơ lửng trên dây đai trong thời gian dài có thể gây rối loạn tuần hoàn nhanh chóng. Kế hoạch hạ người cần được chuẩn bị trước khi bắt đầu công việc, không nên chờ đến lúc sự cố xảy ra mới bàn bạc.
Không gian kín như bể chứa, hầm hay đường ống có nguy cơ thiếu oxy hoặc khí độc. Khi cứu hộ, cần có:
- Máy đo khí trước khi người vào.
- Thiết bị thở phù hợp.
- Dây cứu hộ gắn với tời kéo bên ngoài.
- Một người giám sát liên tục đứng ngoài miệng hầm.
Người cứu không được lao vào khi chưa có phương tiện bảo vệ, vì đó là nguyên nhân khiến nhiều trường hợp cứu hộ thất bại.
Tiêu chí lựa chọn theo rủi ro
Không có một danh sách dùng chung cho mọi nơi. Bạn có thể bắt đầu bằng ba câu hỏi: tai nạn nào có thể xảy ra, mức độ nặng đến đâu, và cần thiết bị gì để xử lý trong vài phút đầu tiên quan trọng nhất.
Khi chọn thiết bị, cần kiểm tra:
- Tải trọng và tiêu chuẩn in trên thân thiết bị.
- Hướng dẫn sử dụng rõ ràng, dễ kiểm tra.
- Vật liệu chịu được môi trường như nhiệt độ cao, hóa chất hoặc độ ẩm.
Thiết bị cần đi kèm đồng bộ. Dây không có điểm neo chắc chắn, hoặc tời mà không ai biết vận hành, đều không giải quyết được vấn đề. Bạn nên tham khảo thêm cách chọn bảo hộ lao động theo môi trường làm việc để phối hợp trang bị cá nhân với thiết bị cứu hộ.

Bố trí và tập luyện sử dụng
Thiết bị nên đặt ở vị trí dễ lấy, gần khu vực rủi ro nhưng không nằm trong vùng nguy hiểm. Dán biển báo rõ ràng và treo danh sách thiết bị cùng số điện thoại khẩn cấp ngay cạnh tủ.
Tập luyện là phần nhiều cơ sở bỏ qua nhất. Nên tổ chức buổi tập định kỳ, cho nhân viên thử đeo dây đai, buộc nút, di chuyển cáng qua lối hẹp và dùng thiết bị hạ người. Sau mỗi buổi, ghi lại thời gian xử lý và những điểm còn lúng túng để cải thiện.
Kiểm tra thiết bị thường xuyên là bắt buộc. Dây sờn, khóa móc gỉ hay đèn hết pin đều làm giảm khả năng cứu hộ. Quy trình chi tiết bạn có thể xem trong bài kiểm tra thiết bị cứu sinh định kỳ.
Gợi ý để bắt đầu
Nếu cơ sở chưa có gì, đừng mua tất cả cùng lúc. Hãy bắt đầu với nhóm cơ bản và một kế hoạch ứng cứu đơn giản, rồi mở rộng dần theo rủi ro đặc thù của từng khu vực. Trước khi lực lượng y tế tới, bạn cũng nên nắm quy trình sơ cứu ban đầu tại chỗ.
Nếu cần trao đổi về nhu cầu cụ thể của nhà xưởng hay công trình, hãy gửi thông tin qua trang Liên hệ, hoặc xem thêm các bài viết trong chuyên mục Cứu hộ cứu nạn. Ngoài ra, để tìm hiểu thêm về thiết bị an toàn công nghiệp, bạn có thể tham khảo nils.vn.

